Παρασκευή 6 Μαρτίου 2026

Παράδειγμα η Θράκη για την ειρηνική συνύπαρξη χριστιανών & μουσουλμάνων


Η περιοχή με την διπλή θρησκευτική ταυτότητα – Η ψήφος των Ελλήνων του εξωτερικού στις επόμενες εθνικές εκλογές – Ο Υφυπουργός Μακεδονίας-Θράκης, Κώστας Γκιουλέκας, μίλησε στις «Επισημάνσεις» του ΘΡΑΚΗ ΝΕΤ


Η Θράκη αποτελεί μία από τις πιο ιδιαίτερες περιοχές της Ελλάδας, καθώς χαρακτηρίζεται από μια μακρά παράδοση συνύπαρξης διαφορετικών θρησκευτικών κοινοτήτων.

Η ιδιαιτερότητα αυτή έχει ιστορικές ρίζες που συνδέονται με τη Συνθήκη της Λωζάνης, η οποία καθόρισε το καθεστώς της μουσουλμανικής μειονότητας στη δυτική Θράκη.

Σύμφωνα με το πλαίσιο αυτό, οι μουσουλμάνοι της περιοχής αναγνωρίζονται ως θρησκευτική μειονότητα και απολαμβάνουν συγκεκριμένα δικαιώματα που σχετίζονται με τη θρησκεία, την εκπαίδευση και την πολιτιστική τους έκφραση.

Σήμερα, η Θράκη αποτελεί παράδειγμα καθημερινής συμβίωσης διαφορετικών θρησκευτικών κοινοτήτων. Χριστιανοί και μουσουλμάνοι ζουν στις ίδιες πόλεις και χωριά, εργάζονται μαζί, συμμετέχουν στην κοινωνική και οικονομική ζωή και μοιράζονται κοινές προκλήσεις και προοπτικές. Αυτή η πραγματικότητα έχει διαμορφώσει ένα ιδιαίτερο κοινωνικό μωσαϊκό, στο οποίο η θρησκευτική διαφορετικότητα λειτουργεί περισσότερο ως στοιχείο πολιτισμικού πλούτου παρά ως παράγοντας διαχωρισμού.


Για τον λόγο αυτό, η Θράκη συχνά παρουσιάζεται ως ένα παράδειγμα ειρηνικής συνύπαρξης και θρησκευτικής πολυμορφίας, που δείχνει πώς διαφορετικές θρησκευτικές ταυτότητες μπορούν να συνυπάρχουν μέσα σε ένα κοινό κοινωνικό και πολιτικό πλαίσιο.Οι μεταρρυθμίσεις της Κυβέρνησης και το δείπνο «Ιφτάρ»


O Υφυπουργός Εσωτερικών και αρμόδιος για την Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Κωσταντίνος Γκιουλέκας, φιλοξενήθηκε στην εκπομπή του ΘΡΑΚΗ ΝΕΤ «Επισημάνσεις» με την Μαρίνα Κονδύλη και τον Δημοσθένη Δούκα, όπου και ανέλυσε τις κινήσεις της Κυβέρνησης για τον σεβασμό σε οποιαδήποτε θρησκευτική πεποίθηση του Έλληνα πολίτη.

Ειδικότερα, ο κ. Γκιουλέκας σημείωσε: «Η Θράκη είναι πρότυπο, γιατί Έλληνες πολίτες διαφορετικού θρησκεύματος, χριστιανοί, μουσουλμάνοι, συμβιώνουν μαζί, σχεδιάζουν μαζί και αγωνίζονται μαζί για το κοινό τους μέλλον, για το μέλλον των παιδιών τους. Και αυτό είναι ένα πρότυπο που μπορεί και το προβάλλει η Ελλάδα, όχι πανευρωπαϊκά, αλλά παγκόσμια. Και το λέω αυτό γιατί δυστυχώς κάποιοι προσπάθησαν να εργαλειοποιήσουν τη θρησκευτική μειονότητα, μιλώντας για εθνική μειονότητα που δεν υπάρχει κάτι τέτοιο. Η Συνθήκη της Λωζάνης είναι ξεκάθαρη.

Η Κυβέρνηση έκανε δύο μεγάλες θεσμικές μεταρρυθμίσεις στον τομέα της μουσουλμανικής μειονότητας. Η μία είναι η αναγνώριση της θρησκευτικής κοινότητας των Μπεκτασήδων Αλεβιτών, που είναι μεγάλη τομή στην αναγνώριση των θρησκευτικών κοινοτήτων.

Και η δεύτερη είναι, ότι ήδη ο Μουφτής Διδυμοτείχου εκλέχθηκε από εκλεκτορικό σώμα και τώρα είναι ανοιχτή ηπροκήρυξη για να εκλεγούν οι μουφτήδες Ροδόπης και Ξάνθης. Αυτές είναι μεταρρυθμίσεις στο κομμάτι των θρησκευτικών κοινοτήτων που είναι σπουδαίες. Και ήταν μεταρρυθμίσεις που τις ζητούσε και η ίδια η μειονότητα».

Μεταξύ άλλων, ο κ. Γκιουλέκας αναφέρθηκε και στην πρόσφατη εκδήλωση του Ιφτάρ στο Διδυμότειχο, στο γεύμα μετά την ημέρα νηστείας για τους μουσουλμάνους.

Ανέφερε αναλυτικά: «Η ηχηρή παρουσία όλων μας στο Ιφτάρ, στο γεύμα μετά την ημέρα της νηστείας, στο γεύμα που μας παρέθεσε ο νεοεκλεγείς μουφτής Διδυμότειχου, όπου υπήρχαν εκεί όλοι μαζί χριστιανοί, μουσουλμάνοι, ο Δήμαρχος, ο Περιφερειάρχης, διάφορες αρχές, ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου. Όλοι μαζί στο ίδιο τραπέζι συζητήσαμε, κάναμε τους χαιρετισμούς μας, στείλαμε τα μηνύματά μας και νομίζω ότι αυτό είναι το καλύτερο. Γιατί, ξέρετε, δεν έχει σημασία τι λέει κανείς στα λόγια.

Σημασία έχει πώς στην πράξη αποδεικνύει αυτό το πράγμα. Και η ελληνική κυβέρνηση, η Ελλάδα, πραγματικά αποδεικνύει στην πράξη τι σημαίνει απόλυτη ισότητα και σεβασμός στην οποιαδήποτε θρησκευτική πεποίθηση των Ελλήνων πολιτών».Πέρασε ο νόμος για την επιστολική ψήφο – Κάθε Έλληνας του εξωτερικού θα ψηφίζει από το σπίτι του

Παράλληλα, ο Υφυπουργός Εσωτερικών αρμόδιος για θέματα Μακεδονίας και Θράκης στάθηκε και στη σημαντική και θετική εξέλιξη της επιστολικής ψήφου. Πρόκειται για μια ιδιαίτερα σημαντική πρωτοβουλία, καθώς δίνει λύση στην ταλαιπωρία που αντιμετώπιζαν μέχρι σήμερα οι Έλληνες του εξωτερικού, οι οποίοι επιθυμούν να συμμετέχουν ενεργά στις εθνικές εκλογές.

Μετά την ψήφιση του μέτρου από τη Βουλή με αυξημένη πλειοψηφία δύο τρίτων, η νέα νομοθεσία επιτρέπει πλέον στους Έλληνες που ζουν στο εξωτερικό να ψηφίζουν από το σπίτι τους. Η ρύθμιση αυτή αναμένεται να εφαρμοστεί στις επόμενες εθνικές εκλογές.

Ειδικότερα, ο κ. Γκιουλέκας δήλωσε: «Στο Βουλή, ψηφίσαμε έναν πολύ σημαντικό νόμο, με τον οποίο πια οι συμπατριώτες μας, οι Έλληνες που βρίσκονται στο εξωτερικό και είναι εγγεγραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους και έχουν φύγει από την Ελλάδα, θα μπορούν πλέον να ψηφίζουν με επιστολική ψήφο.

Το είχαμε δοκιμάσει και στις προηγούμενες ευρωεκλογές, και είχε λειτούργησει πάρα πολύ καλά. Ως τώρα, ένας Έλληνας κάτοικος που θα ήθελε να ψηφίζει και για παράδειγμα μένει στην Νυρεμβέργη της Γερμανίας, θα έπρεπε να πάει στο Μόναχο για να ψηφίσει εκεί. Τι κάναμε σήμερα; Αποφασίσαμε, και μάλιστα με ειδικευμένη πλειοψηφία που χρειάζεται τα 2/3 της Βουλής -και θα εξηγήσω γιατί- να μπορεί να ψηφίζει κανείς με επιστολικό τρόπο, με μία επιστολή όπου διασφαλίζεται (έχουμε λάβει όλα τα μέτρα μας στο Υπουργείο Εξωτερικών) το αδιάβλητο της ψήφου.

Θα μπορεί λοιπόν να ψηφίζει από το σπίτι του, χωρίς να χρειάζεται ούτε να μετακινηθεί στο εσωτερικό της χώρας που βρίσκεται για να βρει εκλογικό κατάστημα, ούτε πολύ περισσότερο να έρθει στην Ελλάδα για τις εκλογές.

Το σημαντικό όμως είναι ότι αυτό θα ισχύσει πια από τις επόμενες εκλογές του 2027. Το Σύνταγμά μας λέει ότι κάθε αλλαγή στον εκλογικό νόμο θα ισχύει από τις μεθεπόμενες εκλογές, εκτός εάν υπάρχει αυξημένη πλειοψηφία στη Βουλή. Χρειάζεται δηλαδή τουλάχιστον τα δύο τρίτα, 200 βουλευτές στους 300. Έτσι λοιπόν, αυτές οι διατάξεις για την επιστολική ψήφο πέρασαν με 201 ψήφους. Άρα λοιπόν, από τις επόμενες εκλογές του 2027, τα αδέρφια μας που είναι στο εξωτερικό και είναι εγγεγραμμένα στους εκλογικούς καταλόγους θα μπορούν να ψηφίζουν –πολύ απλά το λέω– από το σπίτι τους».Τα μνημόνια συνεργασίας Ελλάδας-Βουλγαρίας


Εν τω μεταξύ, 3 διαφορετικά μνημόνια μεταξύ της Θεσσαλονίκης, της Βόρειας Ελλάδας και των δήμων της Βουλγαρίας, στον τομέα της επιχειρηματικότητας, της εκπαίδευσης, της ακαδημαϊκής συνεργασίας και της τοπικής αυτοδιοίκησης υπογράφηκαν στο πλαίσιο συναντήσεων φορέων και επιχειρήσεων των δύο χώρων. Μια πρωτοβουλία που ανήκε στο Υπουργείο Εσωτερικών – Τομέας Μακεδονίας/Θράκης.

Ο Κώστας Γκιουλέκας αναφέρθηκε στις θετικές αυτές εξελίξεις σχετικά με την πιο στενή σχέση Ελλάδας-Βουλγαρίας, τονίζοντας ότι ήδη έχουν ξεκινήσει συνεργασίες που γεννήθηκαν μέσα από αυτές τις συναντήσεις.

Συγκεκριμένα, ο κ. Γκιουλέκας είπε: «Με μια πρωτοβουλία εξωστρέφειας, την οποία αναλάβαμε από το Υπουργείο Εσωτερικών, του Μακεδονίας-Θράκης, ουσιαστικά ενώσαμε τις δυνάμεις μας. Όλες οι παραγωγικές δυνάμεις της Θράκης, της Μακεδονίας, οι διευθύνοντες σύμβουλοι και άλλα στελέχη από τα τρία βασικά λιμάνια, το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης, το λιμάνι της Καβάλας και το λιμάνι της Θεσσαλονίκης, οι τρεις περιφερειάρχες της Βορείου Ελλάδος και εκπρόσωποι του επιχειρηματικού κόσμου συναντηθήκαμε με εκπροσώπους των αντίστοιχων φορέων και οργανισμών από βουλγαρικής πλευράς. Μια αποστολή δηλαδή, περίπου 80 ατόμων που πήγαν στη Βουλγαρία.


Συναντηθήκαμε μαζί τους και κάναμε τρεις διαφορετικές τράπεζες εργασίας: τα πανεπιστήμια με τα πανεπιστήμια, οι αυτοδιοικητικοί, περιφερειάρχες και δήμαρχοι μεταξύ τους και τα λιμάνια και επιχειρηματίες με τους αντίστοιχους Βούλγαρους υπεύθυνους των λιμένων και των επιχειρηματιών.

Υπογράψαμε τρία μνημόνια συνεργασίας και σας ενημερώνω ότι ήδη έχουν ξεκινήσει συνεργασίες που γεννήθηκαν μέσα από αυτές τις συναντήσεις. Και αυτές οι συνεργασίες θα συνεχιστούν, καθώς στα τέλη Μαρτίου θα επισκεφθούμε το Βελιγράδι της Σερβίας και το Βουκουρέστι αμέσως μετά το Πάσχα. Αργότερα, θα ακολουθήσουν και άλλες βαλκανικές πρωτεύουσες».

Αλέξανδρος Κεσανλής


Πέμπτη 5 Μαρτίου 2026

ΑΣΠΡΟΜΑΥΡΟΣ ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΗΣ (μέρος 2ο)










 

Γάμοι σε πτώση, διαζύγια σε άνοδο

Τι δείχνουν τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για την χώρα μας – SOS για το δημογραφικό


Προβληματισμό προκαλούν τα στοιχεία που ανακοίνωσε η ΕΛΣΤΑΤ για τη φυσική κίνηση του πληθυσμού, τους γάμους και τα διαζύγια στην Ελλάδα. Κατά 58.449 άτομα μειώθηκε περαιτέρω ο πληθυσμός της χώρας πέρυσι, καθώς οι θάνατοι υπερτέρησαν για ένα ακόμη έτος των γεννήσεων.

Παράλληλα, μειωμένοι είναι οι γάμοι, ενώ καθοδικά κινήθηκαν και τα σύμφωνα συμβίωσης. Στον αντίποδα, αύξηση καταγράφηκε στα διαζύγια.

Η «ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΘΡΑΚΗ» επικοινώνησε με τα γραφεία της Ελληνικής Στατιστικής Εταιρείας στην Αλεξανδρούπολη για να μας μιλήσουν σχετικά. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το έτος αναφοράς είναι το 2024. Αυτήν τη χρονιά έχουμε συνολικά πανελλαδικά 36.644 γάμους, από τους οποίους 36.467 είναι γάμοι μεταξύ ατόμων διαφορετικού φύλου και 182 γάμους μεταξύ ατόμων ιδίου φύλου – 81 μεταξύ γυναικών και 101 μεταξύ ανδρών.

Όσον αφορά στο σύμφωνο συμβίωσης παρατηρείται μία εκτόξευση στον αριθμό από 180 το 2010 σε 14.486 το 2024. Πρόκειται για τεράστια αύξηση μέσα σε μόλις 14 χρόνια.

Η μέση ηλικία σύναψης γάμου είναι 30-34 ετών (11.494 γάμοι) με την ηλικιακή ομάδα 25-29 ετών να ακολουθεί (9.838 γάμοι).

Στον αντίποδα τώρα, τα διαζύγια έχουν μια σταθερή πορεία κινούμενα στα επίπεδα του 2019. Κατά το 2024 έχουμε 42,4% ανά 100 γάμους, ενώ το 2019 το αντίστοιχο ποσοστό άγγιζε το 32,1%.


Τέλος, οι γεννήσεις το 2024 έφθασαν τις 68.467 συνολικά, Από αυτές οι 52.318 ήταν εντός γάμου, οι 9.393 σε σύμφωνο συμβίωσης και 6.756 εκτός γάμου.

Τα συμπεράσματα που εξάγονται είναι τα προφανή. Ο θεσμός του γάμου καλά κρατεί και σε άτομα του ιδίου φύλου (από τη στιγμή που αναγνωρίστηκε επίσημα), ιδιαίτερα για την απόκτηση απογόνων, ωστόσο οι άνθρωποι παντρεύονται σε μεγαλύτερη ηλικία.

Την ίδια στιγμή, τα διαζύγια παρουσιάζουν ολοένα και αυξητική τάση όχι μόνο στη χώρα μας, αλλά σε παγκόσμιο επίπεδο.

Μαρίνα Κωστοπούλου

Τετάρτη 4 Μαρτίου 2026

Ετήσιο Μνημόσυνο του πρ. Θεσσαλονίκης Ανθίμου

Η Ιερά Μητρόπολη Αλεξανδρουπόλεως τιμά τον Ποιμενάρχη της

Την 13η Μαρτίου συμπληρώνεται ένα έτος από την εις Κύριον εκδημία του αοιδίμου Μητροπολίτου πρ. Θεσσαλονίκης Ανθίμου Ρούσσα, που θεοφιλώς εποίμανε και την Ιερά Μητρόπολη Αλεξανδρουπόλεως (1974-2004).

Ο μακαριστός Μητροπολίτης Άνθιμος Ρούσσας διακόνησε ακούραστα για 30 έτη την ακριτική Μητρόπολή μας και την ανέδειξε στο πανελλήνιο, κτίζοντας πάνω από 30 Ιερούς Ναούς, δυο Ιερές Μονές και φιλανθρωπικά ιδρύματα και στηρίζοντας ποικιλοτρόπως τον ακριτικό λαό του Έβρου.

Η Ιερά Μητρόπολή μας οφειλετικώς και καθηκόντως θα τελέσει την προσεχή Κυριακή Β’ Νηστειών, 8 Μαρτίου, το επίσημο ετήσιο μνημόσυνο του στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Νικολάου στο τέλος της Αρχιερατικής Θείας Λειτουργίας την οποία θα τελέσει ο Μητροπολίτης μας κ. Άνθιμος.

Μνημόσυνα και επιμνημόσυνες δεήσεις θα αναπεμφθούν και σε όλους τους Ιερούς Ναούς της Μητροπόλεώς μας.

Εκ της Ιεράς Μητροπόλεως

Πέμπτη 26 Φεβρουαρίου 2026

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ "ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ"




 Από το 1967 η Χριστιανική Στέγη Καλαμάτας εκδίδει το μηνιαίο περιοδικό της «ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ», το οποίο κυκλοφορεί μέχρι σήμερα ανελλιπώς, και αποστέλλεται στους συνδρομητές του, σε όλη την Ελλάδα και το εξωτερικό.

Ελεύθερη Συνδρομή της επιλογής του Συνδρομητή με ενδεικτικό ποσό τα 20 € ετησίως.

Για το περιοδικό «ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ» σε έντυπη μορφή παρακαλούμε επικοινωνήστε μαζί μας.


Σ.Σ. ΜΠΟΡΕΙΤΕ ΝΑ ΚΑΤΕΒΑΣΕΤΕ ΔΩΡΕΑΝ ΤΑ ΤΕΥΧΗ ΣΤΗΝ ΚΑΤΩΘΙ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑ:

https://xristegi.gr/product-category/periodiko/

Κυριακή 22 Φεβρουαρίου 2026

Τα έθιμα και παραδόσεις της Σαρακοστής σε όλη την Ελλάδα


Η χώρα μας διακρίνεται για το πλήθος των εθίμων και παραδόσεων που μας ακολουθούν ανά τους αιώνες και προσδιορίζουν την ελληνική μας ταυτότητα, αλλά και αποτελούν σημείο αναφοράς για τη χώρας μας.

Έτσι, δε θα μπορούσαν να απουσιάζουν τα έθιμα της Σαρακοστής, που είναι βαθιά ριζωμένα στην παράδοση και συνδυάζουν διονυσιακά στοιχεία, νηστεία και προετοιμασία για το Πάσχα.

Το πιο γνωστό έθιμο της Σαρακοστής είναι «Η κυρά Σαρακοστή». Σε παλαιότερες εποχές που δεν υπήρχαν ημερολόγια, οι άνθρωποι προκειμένου να έχουν μία ορισμένη αντίληψη του χρόνου στη διάρκεια της Μεγάλης Σαρακοστής, είχαν βρει έναν εύκολο τρόπο κάνοντας το εξής: παρίσταναν την Σαρακοστή εικονικά σαν Καλόγρια. Έπαιρναν μια κόλλα χαρτί και σχεδίαζαν με το ψαλίδι μια γυναίκα.

Η κυρά Σαρακοστή δεν έχει στόμα γιατί νηστεύει, τα χέρια της είναι σταυρωμένα για τις προσευχές. Έχει 7 πόδια, τις 7 εβδομάδες της Σαρακοστής. Κάθε Σάββατο έκοβαν κι ένα πόδι.
Ενδιαφέρον έχει ότι το συγκεκριμένο έθιμο είχε ατονήσει ανά τα χρόνια και άρχισε να αναβιώνει και πάλι εδώ και περίπου μια 15ετία μέσα από το σχολείο και τις δράσεις που πραγματοποιούνται.

Στην περιοχή της Θράκης τώρα, έχουμε το έθιμο του Κιοπέκ Μπέη (σκύλος Μπέης) που λαμβάνει χώρα στις Καστανιές Έβρου (και όχι μόνο) και είναι χαρακτηριστικό για την αθυροστομία του. Το έθιμο ξεκίνησε στηνδιάρκεια της Τουρκοκρατίας όταν υπήρχαν οι μπέηδες (άρχοντες με μεγάλη περιουσία και εξουσία), τους οποίους σατίριζε, μιας και αυτοί «φορολογούν» τον κόσμο ζητώντας κεράσματα. Το έθιμο φέρει τα χαρακτηριστικά της λατρείας και της γονιμότητας της γης, καθώς και την πάλη του παλιού με το καινούργιο.

Η Τυρινή της Συγχώρεσης, ένα ακόμη από τα ωραιότερα έθιμα του τόπου μας, συνηθιζόταν παλαιότερα σε αρκετά μέρη της χώρας.


Την μέρα αυτή, μικροί και μεγάλοι, συγχωρούσαν ο ένας τον άλλον, λέγοντας τη λέξη “συγχωρεμένα” για να αρχίσει με ψυχική καθαρότητα η μακρά περίοδος της νηστείας.

Στην πραγματικότητα, βάσει και της ορθόδοξης πίστης, στη συγχώρεση πιο πολύ ωφελείται κι ελευθερώνεται αυτός που την δίνει αντί αυτός που την δέχεται. Κι έτσι προχωρεί τη ζωή αυτή με την εσωτερική πληροφορία της οικειότητας με τονΘεό της συγχωρήσεως και της αγάπης.

Σύμφωνα με την παράδοση, η περίοδος της Μ. Σαρακοστής, με τον κόπο της νηστείας, των πολλών ακολουθιών και τους ποικίλους πειρασμούς που έρχονται, έχει την ομορφιά της άνοιξης, την χαρμολύπη της μετάνοιας και την δύναμη της συλλογικής πορείας προς το Πάσχα.

Καλή σαρακοστή σε όλους, λοιπόν!

Μαρίνα Κωστοπούλου

Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2026

Η Αρβελέρ και η Παναγία Κοσμοσώτειρα Φερών

Οι επισκέψεις της αείμνηστης βυζαντινολόγου στον ιστορικό ναό του Έβρου και η πεποίθησή της ότι εκεί βρίσκεται ο τάφος του Ισαάκιου Κομνηνού – Ο Νίκος Γκότσης μίλησε στη «ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΘΡΑΚΗ» για την συνεργασία και τις εμπειρίες μαζί της


Η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, η πρώτη γυναίκα πρύτανης στην ιστορία της Σορβόννης και μια από τις σημαντικότερες μορφές της ελληνικής διανόησης, έφυγε από τη ζωή, την Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου, σε ηλικία 99 ετών.


Η αείμνηστη Αρβελέρ ήταν Ελληνίδα βυζαντινολόγος και μία από τις σημαντικότερες μορφές της σύγχρονης ευρωπαϊκής ιστοριογραφίας. Διακρίθηκε διεθνώς για τη συμβολή της στη μελέτη της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και για τη δυναμική παρουσία της στη γαλλική πανεπιστημιακή ζωή.Μια ζωή ταυτισμένη με το Βυζάντιο

Η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ ανήκει στους ανθρώπους που άλλαξαν τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζουμε το Βυζάντιο. Δεν το αντιμετώπισε ποτέ ως μια μεταβατική ή δευτερεύουσα περίοδο, αλλά ως καθοριστικό πυλώνα πάνω στον οποίο οικοδομήθηκε η πολιτική και πολιτισμική φυσιογνωμία της Ευρώπης.

Με λόγο τεκμηριωμένο και ταυτόχρονα ζωντανό, ανέδειξε τη σημασία του Ανατολικού Ρωμαϊκού Κράτους, επιμένοντας ότι η ελληνική ταυτότητα δεν είναι αποσπασματική, αλλά αποτέλεσμα ιστορικής συνέχειας, στην οποία το βυζαντινό στοιχείο κατέχει κεντρική θέση.

Μέσα από τις παρεμβάσεις και τις ομιλίες της, ενίσχυε την ιστορική συνείδηση και θύμιζε ότι η κατανόηση του παρελθόντος είναι προϋπόθεση αυτογνωσίας.Ένα αποτύπωμα που μένει

Υπήρξε μορφή-σύμβολο για την Ελλάδα, σημείο αναφοράς για την πνευματική της πορεία. Όσοι είχαν την ευκαιρία να τη συναντήσουν μιλούν για συζητήσεις που δεν εξαντλούνταν, αλλά άνοιγαν νέους ορίζοντες και καλλιεργούσαν ακόμη μεγαλύτερη επιθυμία για γνώση.

Η απουσία της αφήνει κενό, όμως το έργο της παραμένει ενεργό. Τα βιβλία, οι ιδέες και η δημόσια παρουσία της συνεχίζουν να επηρεάζουν και να εμπνέουν.

Η φυσική της φωνή μπορεί να έπαψε να ακούγεται, αλλά η συμβολή της στη μελέτη και την κατανόηση του Βυζαντίου διατηρείται ζωντανή και ουσιαστική.Οι επισκέψεις της Αρβελέρ στις Φέρες και ο τάφος του Ισαάκιου Κομνηνού

Ο εμβληματικός ναός της Κοσμοσώτειρας Φερών δεν θα μπορούσε να λείπει από το ενδιαφέρον της αείμνηστης ιστορικού, η οποία στο παρελθόν είχε συνεργαστεί με τον πρόεδρο του Λαογραφικού Μουσείου Φερών και πρώην αντιδήμαρχο της περιοχής, Νίκο Γκότση.

Ο κ. Γκότσης μίλησε στην «ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΘΡΑΚΗ» και αναφέρθηκε στις εμπειρίες που έζησε στο πλευρό της.

Aναλυτικά, σημείωσε τα εξής: «Η μακαριστή πλέον, η αείμνηστη Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, έχει έρθει τουλάχιστον δύο φορές στις Φέρες. Είχε επισκεφτεί τον ναό και βέβαια είχε πιστοποιήσει ότι αποτελεί και το μαυσωλείο του Ισαάκιου Κομνηνού. Αυτό το γνωρίζαμε, γιατί υπήρχαν βέβαια αναφορές από τον Ανδρόνικο, τον γιο του, αλλά πιστοποιήθηκε και από την κυρία Αρβελέρ.

Βέβαια, αργότερα έγινε και μια πολύ καλή ομιλία εντός του Ναού της Παναγίας Κοσμοσώτειρας, με την οποία βέβαια μείναμε εκστασιασμένοι και ενθουσιασμένοι, καθώς είχε το δικό της μοναδικό τρόπο ως καθηγήτρια, ως ιστορικός, αλλά και ως άνθρωπος του πνεύματος που προσέγγιζε την ιστορία με έναν ιδιαίτερο δικό της τρόπο και μπορούσε να μεταλαμπαδεύσει τις σκέψεις και τις πληροφορίες που είχε στον ακροατή.

Εγώ είχα τη μεγάλη χαρά να συνεργαστώ αρκετές φορές μαζί της. Όταν ήμουν αντιδήμαρχος, μου τηλεφώνησε και μου υπέδειξε το σημείο, σύμφωνα με τα δικά της δεδομένα, το θεωρούσε βέβαιο ότι είναι θαμμένος ο Ισαάκιος Κομνηνός στον ναό της Κοσμοσώτειρας».Δεν προχώρησαν οι ανασκαφές για τον Ισαάκιο Κομνηνό – «Η χώρα είναι πλέον πιο φτωχή».


Κατά τη θητεία του ως Αντιδήμαρχος Φερών, σε συνεργασία με τον τότε Δήμαρχο Αλεξανδρούπολης, Βαγγέλη Λαμπάκη, ο Νίκος Γκότσης είχε απευθυνθεί στην Αρχαιολογική Υπηρεσία, προτείνοντας την χρηματοδότηση από τον Δήμο για τη διενέργεια ανασκαφών με στόχο τον εντοπισμό του ταφικού μνημείου του Ισαάκιου Κομνηνού. Ωστόσο, η πρωτοβουλία αυτή δεν υλοποιήθηκε ποτέ.

Παράλληλα, ο κ. Γκότσης μίλησε για τα σημαντικά επιτεύγματα της αείμνηστης ιστορικού, τονίζοντας ότι το έργο και η προσφορά της αποτελούν μια πολύτιμη παρακαταθήκη.

«Τότε, με τον δήμαρχο, τον Βαγγέλη Λαμπάκη, απευθυνθήκαμε στην Αρχαιολογική Υπηρεσία και μάλιστα είπαμε ότι μπορούμε να διαθέσουμε μέχρι και 20.000 ευρώ, αρκεί να ξεκινήσουν οι ανασκαφές για την εύρεση του τάφου του Ισαάκιου Κομνηνού. Δυστυχώς, δεν προχώρησαν τα πράγματα.

Είναι μεγάλη απώλεια για τη χώρα, μεγάλη απώλεια για την παγκόσμια παρακαταθήκη, γιατί η Αρβελέρ δεν περιοριζόταν μόνο στα ελληνικά σύνορα, είχε αποδοχή, καθολική αποδοχή της παγκόσμιας κοινότητας.

Ήταν μια πολύ μεγάλη τιμή και η ίδια δεν μπορούσε να το πιστέψει ότι είχε φτάσει σε αυτά τα αξιώματα. Μπορούσε να μιλά με πολλή άνεση με τους εκάστοτε προέδρους της Γαλλικής Δημοκρατίας, που έχει τιμηθεί πολλές φορές βέβαια, με τους παγκόσμιους ηγέτες και είχε έναν μοναδικό τρόπο να προσεγγίζει και να περνά στον ομιλητή αυτό που ήθελε, εξαιτίας της βαθιάς της γνώσης που είχε για το Βυζάντιο και την αρχαία ελληνική ιστορία», τόνισε ο κ. Γκότσης.Θα υπάρξει νέα «Αρβελέρ»;

Η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ αποτέλεσε μια εμβληματική προσωπικότητα της ελληνικής και ευρωπαϊκής διανόησης, αφήνοντας πίσω της ένα σημαντικό έργο που εμπνέει κάθε φίλο της ιστορίας. Ο Νίκος Γκότσης απάντησε στο ερώτημα κατά πόσο το έργο της αείμνηστης ιστορικού μπορεί να συνεχιστεί από τη νεότερη γενιά ιστορικών.

Συγκεκριμένα, δήλωσε: «Στο ερώτημα για το αν θα υπάρξουν άλλοι μετά την Αρβελέρ, η αλήθεια είναι ότι υπάρχουν τέτοιες προσωπικότητες στη χώρα μας, όπως η Μαρία Ευθυμίου, που έχει αρχίσει σιγά-σιγά να καθιερώνεται έτσι σαν μια δεύτερη Αρβελέρ στην Ελλάδα. Οι ομιλίες της είναι εξαιρετικές, που καθηλώνουν και αυτές τον ακροατή.

Αλλά η αλήθεια είναι ότι επειδή γνωρίσαμε μια μεγάλη τέτοια προσωπικότητα του πνεύματος, στεναχωρηθήκαμε, γιατί καμιά φορά κάποια πράγματα δύσκολα μπορούν να αντικατασταθούν και να αποδώσουν αυτό που θέλουμε. Ειδικά για κάποιους που έτσι ασχολούμαστε λίγο περισσότερο από τον υπόλοιπο κόσμο με την ιστορία, με το γίγνεσθαι της περιοχής μας».

Η κηδεία της Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ θα τελεστεί με δημόσια δαπάνη, έπειτα από κοινή απόφαση των υπουργείωνΕθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Εσωτερικών, Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, καθώς και Πολιτισμού. Πρόκειται για έναν ελάχιστο φόρο τιμής στη σπουδαία και διαχρονική προσφορά της στον χώρο της ιστορίας και του πνεύματος.

Αλέξανδρος Κεσανλής


Σ.Σ. ΤΙΘΕΤΑΙ ΕΝΑ ΜΕΓΑΛΟ ΘΕΜΑ ΣΤΟ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΑΡΘΡΟ: Ο ΤΑΦΟΣ ΤΟΥ ΙΣΑΑΚΙΟΥ ΚΟΜΝΗΝΟΥ. ΜΗΠΩΣ ΠΡΕΠΕΙ Η ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΝΑ ΤΟΝ ... ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙ, ΕΝΑ ΓΕΓΟΝΟΣ ΠΟΥ ΘΑ ΔΩΣΕΙ ΝΕΑ ΠΝΟΗ ΣΤΟΝ ΤΟΠΟ ΜΕ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΤΟΥΡΙΣΤΩΝ ΚΤΛ. ΛΕΜΕ ΤΩΡΑ... 

Τρίτη 17 Φεβρουαρίου 2026

ΣΤΡΑΤΙΩΤΗΣ ΚΥΜΑΤΙΖΕΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΗΜΑΙΑ (μέρος 2ο)









 

Άγιος Θεόδωρος ο Τήρων, Το τερατούργημα του Αγίου ανήμερα της γιορτής του

 

Άγιος Θεόδωρος ο Τήρων. Βυζαντινό και Χριστιανικό Εικονικό Μουσείο. Συλλογή Λοβέρδου. Προέλευση Κρήτη, ζωγράφος, Αγγελος Ακοτάντος, β’ τέταρτο 15ου αιώνα.

(Επιμέλεια Στέλιος Κούκος)

Εις την χώραν των Ευχαΐτων υπάρχει επαρχία, ήτις λέγεται Ποντοηράκλεια. Εκεί επέδραμον ποτέ Ισμαηλίται πειραταί, οι οποίοι ηχμαλώτισαν πολύν λαόν των Χριστιανών.

Μεταξύ των άλλων λοιπόν ηχμαλώτισαν και τον μονογενή υιόν χήρας τινός.

Επειδή δε η χήρα έκλαιεν ελεεινώς και απαρηγόρητα, διότι δεν είχεν άλλον υιόν διά να παρηγορήση την χηρείαν της, επορεύετο καθ’ εκάστην ημέραν εις τον Ναόν του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Θεοδώρου και παρεκάλει αυτόν, οδυρομένη και κλαίουσα γοερώς και ταύτα λέγουσα προς αυτόν·
«Γνωρίζεις, ω Άγιε Μεγαλομάρτυς, ότι εξ αρχής αφιέρωσα εις σε τον μονογενή μου υιόν. Εγώ μεν αυτόν εγέννησα, ιδικός σου δε υιός ήτο κατά Χάριν, ένεκεν δε τούτου ετέλουν καθ’ έκαστον έτος την ιεράν σου μνήμην και λειτουργίαν, ίνα διαφυλάττης αυτόν. Τώρα δε εμέ την ταλαίπωρον και δυστυχή με κατέστησες εντελώς έρημον και δεν έχω που να κλίνω την κεφαλήν μου. Διά τούτο σε παράκαλώ, Άγιε, επειδή έχυσες το αιμά σου υπέρ του Δεσπότου Χριστού και έχεις παρρησίαν προς αυτόν και όσα θέλεις ζητήσει θα σου δώση ο Κύριος, ελευθέρωσον τον υιόν μου διά να εύρω παρηγορίαν η ταλαίπωρος».

Ταύτα και άλλα πολλά έλεγεν η γυνή μετά πολλών δακρύων και στεναγμών, νύκτα και ημέραν, προς τον Άγιον υπέρ του υιού αυτής, ίνα ελευθερώση αυτόν ο Άγιος εκ της δεινής συμφοράς και αιχμαλωσίας, καθώς λέγει ο Προφήτης Δαυΐδ, ότι, θέλημα των φοβουμένων αυτόν ποιήσει.

Ότε λοιπόν έφθασεν ο καιρός της εορτής του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Θεοδώρου, ενεθυμήθη η χήρα, όπως επιτελέση την εορτήν μετά χαράς και λαμπρότητος και δακρύουσα έλεγε καθ’ εαυτήν· «
Πώς και με ποίον τρόπον θα επιτελέσω χαίρουσα την εορτήν ταύτην, ενώ δεν είναι παρών ο γλυκύτατός μου υιός; Πως θα υπομείνω άνευ δακρύων και στεναγμών, αφού έχασα την παρούσαν μου ελπίδα; Διά τούτο σε παρακαλώ, ω γνήσιε δούλε του Θεού Θεόδωρε, παρηγόρησον μου την χηρείαν».

Ταύτα λέγουσα η γυνή εισήρχετο συνεχώς εις τον Ναόν και έβρεχε τους πόδας του Μάρτυρος διά των δακρύων της, κατ’ αυτόν δε τον τρόπον ετέλει την μνήμην αυτού. Τι λοιπόν; Άρά γε, παρείδεν ο Κύριος την παράκλησιν αυτής;

Ουδαμώς. Αλλά κατά την ιδίαν εκείνην νύκτα, κατά την οποίαν ετελείτο η μνήμη του Μάρτυρος, αίφνης αοράτως, ενώ οι Ιερείς έψαλλον και ο λαός ύμνει, ευρέθη ο αιχμαλωτισθείς υιός εις το μέσον της Εκκλησίας, φερόμενος υπό του Αγίου και καθήμενος εις λευκόν ίππον!

Ποίος τώρα να περιγράψη την χαράν και τας ευχαριστίας της γυναικός εκείνης; ήκουσαν δε και οι πιστοί και οι ενάρετοι άνθρωποι τον κρότον των ποδών του ίππου και εξεπλάγησαν άπαντες διά το παράδοξον θαύμα, το οποίον έγινεν υπό του Αγίου.

Βλέποντες δε και τον παίδα και ακούοντες αυτόν να διηγήται την υπό του Αγίου αρπαγήν αυτού εκ μέσου των Αγαρηνών, ηυχαρίστησαν και εδοξολόγησαν τον Θεόν και τον θεράποντα αυτού Μεγαλομάρτυρα Θεόδωρον.

Ο Άγιος Θεόδωρος Τήρων τιμάται στις 17 Φεβρουαρίου.

Από τον «Μέγα Συναξαριστή της Ορθοδόξου Εκκλησίας», μήνας Φεβρουάριος, τόμος 2ος.


https://www.pemptousia.gr/2026/02/agios-theodoros-o-tiron-to-teratourgima-tou-agiou-animera-tis-giortis-tou/